فرهنگ و دانشنامه لاروس با شعار "با هررایحه‌ای‌ بذری‌ می‌افشانم"‌

« Je sème à tout vent »

می گویند وقتی لاروس را به "گیزوت" وزیر لوئی فیلیپ معرفی کردند،گیزوت به لاروس گفت : پس این پدیده ی معروف شما هستید؟ لاروس در پاسخ گفت : عالیجناب بنده خیلی مفتخرم که از این امر آگاه شدم.

پیرلاروس(Pierre Larousse) ‌آموزگار،نویسنده، دانشنامه نویس، ادیب و لغت‏شناس معروف فرانسوی در 23 اكتبر 1817م در توسی‌(لیون) متولد ‌و در سوم ژانویه 1875م در پاریس در سن 58  سالگی درگذشت.

پیرلاروس‌ علاقه‌ عجیبی‌ به‌ ادبیات‌ وصرف‌ و نحو كلمات‌ فرانسوی‌ داشت‌ و از همان‌ زمان‌ به‌فكر افتاد در رشته‌ ادبیات‌ فرانسه‌ به‌ تحصیل‌ وتحقیق‌ بپردازد و براین باور بود كه‌ ادبیات ‌نیاز به‌ یك‌ لغت‌ نامه‌ غنی‌ دارد. او نخست‌ به‌ انتشار روزنامه‌ محلی‌ پرداخت‌. بعد از این‌ كه‌ با استقبال‌ محلی‌ها روبرو شد، به‌ تدریس‌ در مدرسه‌ محله‌ خود اقدام‌ كرد. در مدرسه‌ به‌كمك‌ مدیر مدرسه‌ به‌ انتشار روزنامه‌مخصوص‌ آموزش‌ و پرورش‌ و تالیف‌ دستور زبان‌فرانسه‌ برای‌ تدریس‌ در مدارس‌ پرداخت‌. لاروس در سال‌ 1852م با همكاری پیراگوستن‌ بوای‌ مجوز كرایه و فروش‌‌ كتاب‌ را دریافت‌ كرد و بدین‌ ترتیب‌كتابفروشی‌ لاروس‌ و بوای‌ تاسیس‌ شد. در سال‌ 1849م لاروس‌ قرار داد انتشار كتاب ‌واژه‌شناسی‌ را با یك‌ ناشر امضاء كرد. این‌ كتاب‌برگزیده‌ای‌ از كتاب‌های‌ واژه‌شناسی‌ مدارس‌ابتدایی‌ بود كه‌ اولین‌ اثر این‌ كتاب‌ فروشی‌ بود، ازآن‌ سال‌ به‌ بعد پیرلاروس‌ دانشنامه كوچكی ‌را منتشر كرد كه‌ راهنمای‌ دانش‌آموزان بود. در سال‌ 1856م پیرلاروس‌ فرهنگ‌نامه‌جدید خود را به‌ زبان‌ فرانسه‌ منتشر كرد. این‌ فرهنگ غیرمصور كه‌ به‌ شكل‌فشرده‌ حروف‌چینی‌ شده‌ بود دربیش‌ از 5 میلیون‌نسخه‌ به‌ فروش‌ رسید. در سال‌ 1863م‌ ‌كتابفروشی‌ لاروس‌ و بوای‌ اولین‌ جزوه‌های‌فرهنگ‌ عمومی‌ و عظیم‌ قرن‌ نوزدهم‌ را ارائه‌كردند. این‌ مجموعه‌ شامل‌ ده‌ جلد و بیست‌هزار و هفتصد صفحه‌ به‌ علاوه‌ دو كتاب‌ متمم ‌است‌. در سال‌ 1869م لاروس‌ و بوای‌ تصمیم‌ گرفتنداز هم‌ جدا شوند. پیرلاروس‌ در سمت‌ مولف‌، ناشر و مولف‌ چاپ‌ با مشقت‌ زیاد با گروه‌ زیادی‌ در رابطه‌ بافرهنگنامه‌ بزرگ فعالیت‌ می‌كرد و در عین‌ حال ‌تعداد زیادی‌ كتاب‌های‌ آموزشی‌ تدوین‌ می‌كرد و آنها را منتشر می‌كرد. بنابراین لاروس فقط ابداع کننده ی دانشنامه نیست،بلکه او اولین کسی است که کتاب های تدریسی آموزشگاه ها را تدوین و روش آن را عوض کرده و به صورت امروزی در آورده است. در سال‌ 1872 میلادی‌ به‌دو حمله‌ مغزی‌ دچار شد و در سوم‌ ژانویه‌ 1875م درسن‌ پنجاه‌ و هفت‌سالگی‌ درگذشت‌.

گفتنی‌است‌ اولین‌ كتاب‌ لاروس‌ در سال‌ 1856م به‌ چاپ‌رسید. كتاب فرهنگ كوچك لاروس، سه میلیون بار تجدید چاپ و كتاب فرهنگ جامع لاروس نیز، یكى از پر فروش‏ترین كتابهاى جهان است. هم‌ اكنون‌ در قرن‌ بیست‌ و یكم‌ لاروس‌ به‌ بیش از چهل‌ زبان‌ زنده‌ دنیا ترجمه‌ و در خارج از فرانسه توزیع شده‌ و همه ساله دانشنامه و كتب لغت و فرهنگ‏های متعدد به نام لاروس از طرف هیأت‏های علمی فرانسه منتشر می‏شود.

فرهنگ های متنوع لاروس با گذشت بیش از 130 سال از مرگ پی یر لاروس، هم از حیث قالب و هم از حیث محتوا به طرز غیرقابل تصوری تغییر كرد ه اند اما هنوز نام لاروس را بر خود دارند و جمله معروفش كه می گوید: «با هر رایحه ای، بذری می افشانم» هنوز زینت بخش همه انتشارات لاروس است. گفتنی است "امیل‌ ربر" معمار و دكوراتور فرانسوی،‌ زن بذرپاش را به‌ عنوان‌ یك‌ سمبل‌ برای‌شركت‌ لاروس‌ ترسیم‌ كرده و این‌ علامت‌ به‌ مفهوم ‌گنجینه‌ای‌ است‌ كه‌ دانسته‌های‌ آن‌ با سرعت‌ هرچه‌ تمام‌تر همه‌ دنیا را فرا می‌گیرد.

در پایان اشاره می كنم خانه پی یر لاروس در شماره ۱۶ خیابان مونپارناس در پاریس، بازسازی و مؤسسه لاروس در آنجا مستقر شده تا كار او در همان فضایی تداوم یابد كه خود او تنفس كرده است.

آدرس منزلگاه لاروس: http://www.larousse.fr